Alto Adige biedt een fantastische diversiteit (Maidenproeverij)
By in

Alto Adige biedt een fantastische diversiteit (Maidenproeverij)

Alto Adige is een gebied met een fantastische diversiteit, van fragiele, elegante riesling tot vette chardonnay, van lieflijke vernatsch tot stevige cabernet sauvignon, en bovendien met mooie bubbels. Dit zegt Berry over de keuze van het thema van deze maidenproeverij van Fritjof Berenbak. Het Noord-Italiaanse gebied dat grenst aan Oostenrijk kent jaarlijks 1800 zonuren en heeft ca. 5600 hectare wijngaard. 70% van de wijnen in dit gebied wordt gemaakt door coöperaties. En het gebied heeft bijna vijftig variëteiten aan wijn, lees ik in Hugh Johnson. Die zich afvraagt: is het misschien zo dat deze regio de mooiste witte wijnen van Italië maakt? Fritjof zet een mooie selectie op tafel. Als liefhebber van curieuze druifjes spreekt het mij aan dat Fritjof de wijn van de bescheiden vernatsch als hartendiefje kiest. Niet een wijn van Alois Lageder of Tieffenbrunner, gevestigde namen. Niet de kostbare cabernet sauvignons, maar “een wijn waar ik goed de zomer mee door kan komen”. Een authentieke druif bovendien.

Indrinker

Mus XX van Alois Lageder
Pet-Nat met expressieve mineralen, een bloemtoets. Met de hoge zuren van een natuurwijn. Een lustopwekkende wijn, oordeelt Just, met iets van sinaasappel en een klein bittertje.

Serie 1

Riesling Laimburg 2021
Mineraal, licht citrus en amandel in de geur. Frisse aandronk, bittertje, een serieus glas strakke wijn. Zuivere wijn, zegt Berry, met hint van brooddeeg.

Pinot Grigio Riserva 2021 Peter Zemmer
Zachte aandronk, milde zuren en goede balans. Vuursteen. Zoetige kruiden, zegt Berry.

Hohenstein Gewürztraminer 2021 Baron Longo
Hartendief van Fritjof. Volstrekt begrijpelijk, geweldig spel tussen zoet en zuur, zegt Berry. Hij ruikt lychees en florale tonen. Ik proef kruiden en ruik bloemetjes, citrus. Een vrolijke wijn, hap-sap én de slikreflex. Prachtig.

Serie 2

Friedberg Lagrein 2019 Baron Longo
Paarse kleur nog, cacao, stal, bramen en vanille, ruikt Kati. Sappige en soepele wijn, erg aangenaam, aldus Kati. Ik heb wat moeite met de straffe bitters, het zoetige neusje spreekt mij dan weer wel aan. Een eetwijn voor bij de maaltijd.

Vernatsch Mediaevum 2022 Markus Prackwieser
Hartendief van Fritjof. Mineralen en een zoetje in de geur. Mineralen, nog vrij ontoegankelijk maar wel met duidelijk potentieel in deze wijn die is geoogst in een zeer steile wijngaard. Niet complex, wel héél aangenaam, aldus Valerie. Kati prijst de elegantie in deze wijn, met aardbei -en frambozensap-associatie. In het Duits heet de druif vernatsch, in het Italiaans is dit de schiava-druif. Jancis Robinson maakt een onderscheid tussen vier soorten schiava: gentile, grigia, grossa en lombarda. De schiava grossa is synoniem voor trollinger.

Serie 3

Pinot Noir Linticlarus Riserva 2016 Tiefenbrunner
Een warme, rijpere pinot noir, zegt MaartenD. Met leer en tabak in de neus, aldus MaartenR. Deze op barriques gerijpte wijn heeft licht aardbei in de geur, hoge zuren en een mooie balans.

Pinot Nero 2019 Franz Haas
Deze pinot noir is spannender dan die van Tiefenbrunner, zegt MaartenD. Elegante wijn met eucalyptus en kruiden. Mijn aantekeningen: lichte kleur, geparfumeerde geur, zachte aandronk, soepele wijn waarbij ik meteen de slikreflex krijg, elegant en verfijnd.

Serie 4

Amistar 2021 Peter Sölva
Een van de mooiere wijnen van de proeverij. Gemaakt van 60% cabernet sauvignon, 35% merlot en 5% lagrein. Veel potentieel, maar nu een kindermoord. Want nog veel tannines. Claartje roemt het dikke, rode fruit, Gerard benoemt eikenhout en frambozentoets.

Wellenburg 2019 Baron Longo
Donkere kleur met expressieve neus, ik ruik ijzer en staal. Gemaakt van 80% cabernet sauvignon en 20% merlot. Kersen in de geur, aldus Claartje, meteen korte afdronk. Theetonen, zegt Gerard. Eikengeur en soepele zuren in de smaak. Een mooi gerijpte, complexe wijn.

Uitdrinker

Moscato Rosa 2022 Franz Haas
Mooie rozengeur en aangename rondeur. Kees proeft fijne zuren, kruiden en verfijndheid. Dit is fijn zoet, zegt Kees, niet dat mierzoete. Een geweldig mooie maidenproeverij, dank Fritjof!

Verslag en proefnotities Peter van den Besselaar

Wijnen van autochtone druiven uit de Marken (maidenproeverij)
By in

Wijnen van autochtone druiven uit de Marken (maidenproeverij)

Proeverij van Liselotte Brouwers

We proeven in de maidenproeverij van Liselotte Brouwers enkele van de autochtone druiven uit de Marken in Italië. Het land met honderden druivenrassen. Zoals de Falerio, Passerina, Lacrima, Verdicchio. Liselotte kiest ervoor om de in haar ogen interessantste druivenrassen centraal te zetten. Zoals wijn van de Pecorino druif, die ze in lokale cafeetjes dronk met Pim. Een goede keuze, want die wijnen bieden nét wat extra’s. Nou is het ook moeilijk. De wijnboer die met hart en ziel een wijn maakt van de Passerina verdient steun. Alleen… het is onvoldoende onderscheidend in de huidige wijnmarkt.

2019 De Angelis Pecorino
Vol geel met een goudzweem. Kleine neus. Honingimpressie in de aandronk, in de mond een zoetlaagje over pregnante zuren. Leuke wijn waarin onder meer oranjebloesem, citrus, perzik en amandel worden gedetermineerd.

2019 De Angelis Pecorino Cuvee Quiete
Interessante witte wijn. Vol geel oud goud. Citrus en mandarijn zeste in de geur, opvallend prikkelende aandronk, bittertje. Ik krijg een lichte kriek associatie.

Retro oogst in Marken

2019 Ciú Ciú Lacrima
Deze druif wordt wel de gamay van Midden Italië genoemd, zei Liselotte. De kleur vertoont overeenkomsten met de wijnen uit de Beaujolais: heel paars. Voor mij is dit een stoofpotjeswijn. Zwoele neus, veel pruimen. Zoetje in de aanzet, bitters in de smaak, kruidig. De wijn lijkt nog niet helemaal in balans. Milde tannines met wat stroefheid, die bij het eten ongetwijfeld verzachten. Dit is een echt leuke wijn.
De rode wijnen van de Marken zijn onder meer Rosso Piceno en Rosso Conero.

2019 De Angelis Rosso Piceno
Hartendief van Liselotte. Deze wijn heeft een DOCG met als aanduiding Offida. Gemaakt van sangiovese en montepulciano. Paarse kleur. Rubber-associatie in de neus. Een heel serieus glas met veel karakter, in de smaak een prominent bittertje. Mag nog jaren in de kelder.

2016 De Angelis Rosso Piceno
Hartendief van Liselotte. Het oudere broertje, met houtrijping. Deze wijn biedt meer direct plezier dan de vorige, met toffee en vanille, ook weer dat kleine rubbertje. Verleidelijk. Met fruit in de geur. Gemaakt om te plezieren. Wel wat venijnige bitters inde afdronk, dus een blokje kaas erbij kan geen kwaad. Willem Jan determineert iets ziltigs en vleesbouillon met wat irritant drogende afdronk. Claartje noemt zwartfruit, amareno kersen en steranijs. Voor direct plezier is dit een prima wijn, de eerste zou ik liever in de kelder leggen.

2017 Garofoli Rosso Conero, Pian Carda
Gemaakt van 100% montepulciano. Diepe kleur, nauwelijks doorzichtig. Kleine neus, sappige, stevige smaak met bittertje. Nog te jong.

2015 Garofoli Rosso Conero, Grosso Agontano
Gemaakt van 100% montepulciano. Vrijwel ondoorzichtige kleur, stoffige neus met rubberassociatie. Volle aandronk, veel bitters en tannines, maar wél hap sap. Veel potentieel, duidelijk een fijne wijn om weg te leggen in de kelder. Alle proevers die aan het woord komen zijn positief, lees maar: anijs en peper, zoete aanzet (Annemiek), kersen, vijgen, umami, flinke wijn met leertonen (Eric), bramen, kruiden, mooie body en goede afdronk (HansH).

Je gunt de Marken enkele jonge wijnmakers die eigenzinnig alle energie op kwaliteit zetten en het niveau van alle wijnen omhoog kunnen tillen. De wijnen zijn nu uitermate leuk om te proeven, vooral de wijnen van ongewone druiven. Het onderscheidend vermogen is vooralsnog beperkt. Superfijn dat Liselotte ons dit overzicht biedt, mooie maidenproeverij!

Verslag: Peter van den Besselaar

 



De geproefde wijnen

Prosecco, tranquilo, millesimato & Cartizze (maidenproeverij)
By in

Prosecco, tranquilo, millesimato & Cartizze (maidenproeverij)

Proeverij van Ron Visser

Prosecco, flesje in de koeler op een terras in het Gooi? Onbekend maakt onbemind. Althans, de prosecco’s die ik tot nu toe dronk, nodigden zelden uit tot meer. Maar daar komt met deze maidenproeverij van Ron Visser absoluut verandering in. Een proeverij van prosecco’s, een tranquilo, millesimato’s en een Cartizze. Van de eenvoudige prosecco tot de top. Gemaakt van de specifieke druif Glera (als je die zo eet is ie niet te hachelen volgens Willem Jan) uit de regio Veneto. Een groot gebied, zeker sinds dat flink moest worden uitgebreid om met de herkomstbenaming ook het dorpje Prosecco daarbinnen te laten vallen. Een zeeklimaat met warmte overdag en zeewind in de avond en nacht. Het terroir heeft bodems met vooral mergel, kalksteen en klei. En steeds vaker maken goede producenten daarvan kenmerkende en onderscheidende wijnen.

Ivan Agostinetto, Colle del Fondo – Vino frizzante
We beginnen met een indrinker, een vino frizzante. Klein beetje troebel, fijne mousse. Ik ruik appel en citrus in de neus, maar Saskia heeft een flashback van haar studententijd met schraal bier. Martijn ruikt dat bier ook. Willem Jan proeft subtiele mousse in de mond peer en appel, met flinke bitters (grapefruitschil) in de afdronk. Ik vind de wijn, in tegenstelling tot de meeste anderen, wel sappig en plezierig.

Ivan Agostinetto, Colle del Fondo – Vino bianco
Stille wijn (‘tranquilo’), rustiger en minder expressief dan de vino frizzante. Ronde aanzet, waar Willem Jan tonen van citrus & vanille proeft, Peter naast de frisse zuren ook amandel en hazelnoot. Een aantal proevers wordt na de eerste wijn van deze ‘tranquilo’ toch weer wat blijer. Terwijl ik die eerste toch ook echt heel plezierig vond ….

La Farra, Prosecco Superiore DOCG – Millesimato Extra Dry 2019
Na deze inleidende beschietingen gaan we in een hogere versnelling: een mooie ‘millesimato’, gemaakt met druiven uit één oogstjaar. Laat je niet misleiden door de aanduiding ‘extra dry’. Dat is de op een na zoetste classificatie met restsuikers van 12-18 gram/liter. Volgens Martijn “super-zoet”. Annemiek vindt de wijn ingetogen met een klein zoetje met tonen van appel, citrus, grapefruit en een klein beetje gist. Sterke mousse. Cees proeft flinke zuren een klein zoetje (maar niet storend) en een lange afdronk. Mooie wijn!

Ivan Agostinetto, Saccol di Valdobbiadene – ‘Colle del Brut’
Een frisse neus met peer, meloen en appel. In de aanzet goudreinet en gele appels, een fris glas met een vrolijke mousse. Noël vindt dit echt een wijn om lekker buiten te drinken. En laat dat nou precies de bedoeling van Agostinetto zijn met deze vino spumante!
Gemaakt volgens de Charmat-methode (ook wel Martinotti-methode genoemd) met gisting op tank.

Merotto, Prosecco Superioire DOCG – ‘Bareta’ Brut
Noël haalt meer citrus uit de neus van deze wijn. Frisser en meer zuren in de aanzet dan de ‘Colle del Brut’, strenger ook. Liselotte is heel duidelijk in de geur van deze Bareta Brut: onmiskenbaar karnemelk! Peter vindt de bubbels in de mond grover dan in het glas. Ik proef in deze drogere prosecco toch ook wat bloemigheid en minerale tonen.

Ivan Agostinetto, Saccol di Valdobbiadene – ‘Colle d’Oro’ Millesimato Extra Dry
Stevige mousse in het glas bij deze vino spumante. Zachte en elegante prosecco met een klein zoetje en prettige zuren. Rode grapefruit en gele appel, met een langere afdronk.
‘Aangenaam glas, met bloemetjes, citrus en passievrucht’. Peter is duidelijk enthousiast en is niet de enige! Ook Eric heeft het over een zachte afdronk met appel en amandeltjes.

Merotto, Prosecco Superiore DOCG – Brut Integral millesimato 2019 (magnum)
Extra brut met maar 2,7 gram restsuiker en dat proef je. Elegante mousse in het glas en een ingetogen neus. Pas na een tijdje komen de gisttonen. Peter herkent marsepein en appeltjes in de neus. Mooie bitters in de smaak. ‘Je zou ‘m zo voor een champagne kunnen houden’.
Annemiek haalt er in de neus eerst appel en rozen uit, later komt een ‘stinkertje’. Ik proef appel en hazelnoot. Deze prosecco heeft na de 2e gisting nog 120 dagen op de droesem gelegen om extra complexiteit aan de wijn mee te geven. Een favoriet van Ron: gebalanceerd en verrassend!

cartizze territorio

Merotto, Valdobbiadene Superiore di Cartizze DOCG Dry
Niet droog dus, 26 gram restsuiker! Elegante mousse in de mond, gele appeltjes, peer en witte perzik. Dit is in kwaliteit de top van de prosecco-pyramide: van de heuvels van Santo Stefano in Cartizze, een top-terroir vlakbij Valdobbiadene. ‘Zacht en rijk van smaak, zo wil ik een prosecco wel graag drinken!’. Eric laat aan duidelijkheid niets te wensen over.

En met een achtergrond van 30 jaar in restaurants en catering, tovert Ron voor iedereen een mooi schaaltje met vismousse, gegrilde groenten, charcuterie en kazen op de proeftafels. Ja Ron is de man van de wijn & spijs. Sinds hij zich recentelijk bij ons heeft aangesloten, komen er bij diverse geproefde wijnen spontaan bijbehorende spijs-ideeën naar boven. Geweldig!

Merotto, Rosso Dogato – Cabernet Sauvignon 2016
Als een na laatste wijn nog één glaasje rood uit dit gebied. Een zwoele wijn met zwarte kers en bosfruit, fijne tannines (30 maanden houtlagering) en een klein bittertje. Martijn is duidelijk: alle kenmerken van een Cabernet Sauvignon, cassis en andere bessen. Lekker bij de charcuterie! Een van de favorieten van Ron, deze wijn.

Grappa Ciao Bei
En als uitdrinker een “digestief-cocktail” van grappa (van de Glera druif) met de eerder al gedronken Brut Imperial van Merotto. You love it or you hate it: “niet mijn ding” is de duidelijke reactie van Annemiek en Claartje, voegt niets toe aan een lekkere prosecco volgens Martijn. Noël en Willem Jan zijn er wel van gecharmeerd …..

Een mooie proeverij die mijn ogen voor prosecco in ieder geval geopend heeft, bedankt!

Proefnotities en verslag Maarten Drop